Nieuws

« Terug

Jennifer blogt: Goed nieuws voor brildragers! Of zit het toch anders?

afbeelding blog olijf-breed.jpg26 feb

Een bril beschermt tegen COVID-19, volgens verschillende nieuwswebsites. Heel fijn want ik heb een bril, net als het merendeel van mijn collega’s. Maar is dit statement echt zo hard als het lijkt?

Nu ik het voor de tweede keer lees, wil ik toch graag weten hoe het echt zit. Het kan toch niet zo simpel zijn dat mijn bril beschermt tegen COVID? Online blijkt bijna niemand de moeite te nemen de recente oorspronkelijke studie uit India op te zoeken. In de meeste gevallen wordt er verwezen naar het artikel in het Britse dagblad The Independent: “Glasses-wearers up to three times less likely to catch coronavirus, study suggests”. Ik ben onder de indruk. Drie keer minder kans is wel een aanzienlijke vermindering van de kans op COVID. Ook in Nederland heeft bijvoorbeeld de Libelle het op de website staan: “In tijden van corona... Goed nieuws voor brildragers!”

Mijn nieuwsgierigheid is aangewakkerd. Ik ga op zoek naar het originele wetenschappelijke artikel, want ik wil de echte cijfers achter de koppen zien. Terwijl ik het internet afzoek, bedenk ik hoe ik, als epidemioloog en brildrager, een studie naar dit onderwerp zou opzetten. Er zijn genoeg brildragers, dus het vinden van mensen om mee te doen aan de studie hoeft geen probleem te zijn. Er was de afgelopen maanden ook nog genoeg circulatie van het virus, dus we moeten mensen die COVID hebben gehad kunnen vinden. Op meerdere manieren zou je snel een eerste inzicht kunnen krijgen in de relatie tussen brildragen en COVID. Als we bijvoorbeeld 1.000 mensen met COVID hebben, hoeveel dragen een bril en hoeveel niet? En dan 1.000 mensen die veel lijken op de mensen met COVID, maar dan zonder COVID, en wederom tellen we hoeveel mensen een bril dragen en hoeveel niet. Ik zou mijn proefpersonen in de twee groepen minstens proberen te matchen op leeftijd, geslacht, opleidingsniveau en chronische aandoeningen.

Het is de moeite waard om na te denken over mogelijke confounders. Anders gezegd, zouden er nog meer dingen te bedenken zijn die de relatie tussen brildragen en COVID kunnen verstoren? Het in kaart brengen van confounders is een vaste taak als we bij Pallas systematische literatuurreviews uitvoeren. Voordat je artikelen goed kunt lezen en beoordelen is het de vraag welke factoren het vermeende causale verband tussen je determinant (hier brildragen) en de uitkomst (COVID) zouden kunnen verstoren, waardoor het verband zwakker of sterker lijkt dan het in werkelijkheid is. Het is vaak een leuke puzzel om na te denken over de relatie tussen je determinant en de uitkomst. Zijn brildragers een ander soort mensen dan mensen zonder bril? Hebben die verschillen effect op de kans op het krijgen van COVID?

Uiteindelijk vond ik het Indiase artikel op een website voor artikelen die nog geen peer-review hebben gehad (1). De studie is anders uitgevoerd dan in mijn gedachte-experiment. Het gaat slechts om 304 opgenomen patiënten met milde COVID. Via een vragenlijst is nagevraagd of ze langdurige brildragers zijn, maar over andere persoonskenmerken of achtergronden werd niks gevraagd. In totaal draagt 19% van de patiënten het grootste deel van de dag een bril. Uit een eerdere studie zou blijken dat 40% van de Indiase bevolking een bril draagt. De risk ratio is dan 0.36 (2). In het artikel vinden we heel weinig informatie over wie de patiënten zijn en of ze lijken op de gemiddelde bevolking (misschien komt dat in de peer-reviewed versie nog goed?). Het enige wat we weten is dat de verdeling mannen en vrouwen afwijkt van wat je verwacht in een populatie. Van de 304 patiënten zijn er slechts 81 vrouw.

In de discussie van het artikel wordt kort gezegd dat deze verlaging van het risico op COVID zou kunnen komen doordat mensen met een bril minder in hun ogen wrijven. Iets wat plausibel lijkt, maar niet wordt onderzocht in deze studie. Na het lezen van de oorspronkelijke studie ben ik niet overtuigd van het beschermende effect van mijn bril. Als we dit artikel zouden tegenkomen bij een systematische literatuurreview zouden we het waarschijnlijk niet eens meenemen door gebrek aan kwaliteit en grote risico’s op bias. De invalshoek van het onderzoek is zeker interessant, maar om echt een antwoord te krijgen op de vraag of brildragen beschermt tegen COVID is beter onderzoek nodig. Jammer dat het online zo rap werd overgenomen zonder kritische blik op het oorspronkelijke artikel. Dat corona nog niet groots heeft huisgehouden onder mijn brildragende collega’s komt waarschijnlijk doordat we al een jaar thuiswerken en andere maatregelen, en helaas niet door het dragen van een bril.

1) Amit Kumar Saxena. Risk of Corona virus disease 2019 (COVID-19) among spectacles wearing population of Northern India – MedRxiv preprint https://doi.org/10.1101/2021.02.12.21249710; version posted February 13, 2021.

2) De auteur deelt de percentages brildragers in de studie en de hele populatie en vervolgens de percentages niet-brildragers. De formule voor de RR is dan (19/40)/(81/60)=0.35. Door een afronding schrijft de auteur 0.36.

 

Dit is de tweede blog in een blogreeks op onze website. Het komende jaar zal elke maand een blog verschijnen van een onderzoeker bij Pallas. Daarin beschrijft ze op persoonlijke titel wat haar is opgevallen in de media, de maatschappij of in een onderzoek. Bovenstaande blog is van senior onderzoeker Jennifer Eeuwijk. Jennifer voerde bij Pallas een groot aantal systematische literatuurreviews uit naar infectieziekten, medicatie of voedingsgerelateerde onderwerpen.

« Terug

Deel dit bericht

Op de hoogte blijven?

Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief. We houden u een aantal maal per jaar op de hoogte van recente projecten en ontwikkelingen.

Aanmelden nieuwsbrief ››

Social Media

Blijf op de hoogte door ons te volgen!

Contact

Millennium Tower
Unit 26.18 of 26.17
Weena 690
3012 CN Rotterdam


Door de huidige situatie met het coronavirus zijn we telefonisch slecht bereikbaar. Neem contact op per e-mail.
Telefoon +31 (0)10 447 44 49
E-mail info@pallashrc.com

Scroll naar boven